Dysbiose, Leaky Gut en Prikkelbaredarmsyndroom

Dysbiose, Leaky Gut en Prikkelbaredarmsyndroom

DYSBIOSE door een disbalans in je darmflora

Vaak is een onevenwichtige darmflora de oorzaak van fysieke én mentale problemen. Voor mij met orthomoleculaire en homeopathische achtergrond is dit logisch, maar ik merk dat de benadering voor veel van mijn cliënten nieuw is. In de eerste plaats komen ze bij mij voor de behandeling van een fysiek probleem. Maar soms stel ik daarbij ook een niet-fysiek probleem vast, zoals mentale vermoeidheid, een laag geluksgevoel, of zelfs een (bijna) aanwezige depressie of burn-out.

Aan de basis ligt vaak een disbalans in de darmflora. Om de sterke link tussen de darmflora en het lichamelijke en mentale aspect te duiden, lees je hieronder over de meestvoorkomende aandoeningen die gelinkt kunnen worden aan de darmen. Ik start met dysbiose, de eerste stap van de leaky gut.

Wat is dysbiose?

Dysbiose is een aandoening waarbij het evenwicht tussen je darmbacteriën zo verstoord is dat de ziekmakende bacteriën de bovenhand nemen en enzymen produceren die je darmslijmvlies beschadigen. Dat darmslijmvlies beschermt je darmwand. Als het beschadigd raakt, dan wordt je darmwand doorlaatbaarder en kunnen schadelijke stoffen zo in je bloedvaten terechtkomen. Behandel je dysbiose niet, dan kan dat uiteindelijk leiden tot een lekkende darmwand (leaky gut).

Wat zijn de symptomen van dysbiose?

Bij dysbiose heb je vaak last van een regelmatig terugkerend opgeblazen gevoel. Je ziekmakende darmbacteriën in je dikke darm doen onverteerbare voedingsstoffen fermenteren waarbij er veel gas ontstaat. Daarnaast kunnen hoofdpijn, buikpijn, vermoeidheid, huidproblemen en een verlaagde weerstand symptomen van dysbiose zijn. Een stoelgangonderzoek is de enige manier om onomstotelijk vast te stellen of je dysbiose hebt.

Wat zijn de oorzaken van dysbiose?

Dysbiose kan veel oorzaken hebben. Als er te veel onverteerbare voedingsstoffen zoals trage koolhydraten en vezels in je darmen aanwezig zijn, kan je darmflora uit balans raken en bestaat de kans op dysbiose. Ook een overmatig gebruik van breedspectrumantibiotica kan aan de basis van dysbiose liggen. Die antibiotica maken geen onderscheid tussen goede en slechte darmbacteriën waardoor ze ook goede darmbacteriën vernietigen en zo je darm kwetsbaar maken. Daarnaast kan dysbiose het gevolg zijn van:

  • constipatie
  • indigestie
  • te weinig maagzuur
  • te veel lucht in je darmen
  • darminfecties
  • overmatig alcoholgebruik
  • een overmatig inname van geraffineerde suiker, vet en dierlijke eiwitten
  • een voedselvergiftiging
  • een bestralingstherapie
  • stress

Wat doen als je dysbiose hebt?

Dysbiose is een probleem dat je niet mag negeren. Door het op tijd te behandelen kun je ergere darmaandoeningen zoals leaky gut voorkomen. In de meeste gevallen is je lichaam sterk genoeg om zelf van dysbiose te herstellen. Je spijsverteringsstelsel vindt meestal een oplossing voor de disbalans in je darmflora. Wil je Moeder Natuur een handje helpen bij het genezingsproces? Dat kan onder meer door vezels en trage koolhydraten te weren uit je dieet en probioticasupplementen te nemen.


LEAKY GUT: een gevolg van een onevenwichtige darmflora

Als behandelaar ga ik uit van een holistische visie: in ons lichaam is alles met elkaar verbonden en heeft alles invloed op elkaar. Elk lichaamsdeel communiceert direct of indirect met alle andere lichaamsdelen.

Wat is leaky gut?

Leaky gut, of in het Nederlands: een lekkende darm, is een zeer beeldende naam voor een van de meest voorkomende aandoeningen als gevolg van een onevenwichtige darmflora. Het slijmvlies aan de binnenkant van je darmwand fungeert als een soort buffer. Bij een leaky gut is de werking van je darmwand aangetast omdat dat slijmvlies is beschadigd. Het gevolg is grotere en ongewenste permeabiliteit (doorlaatbaarheid) van je darmwand waardoor ook onverteerde voedingsstoffen, bacteriën, parasieten, schimmels en virussen via je darmwand in je bloed terechtkomen.

Wat zijn de symptomen van leaky gut?

Je ziekmakende darmbacteriën produceren toxines. Bij leaky gut komen die toxines in grote hoeveelheden in je bloedbaan terecht. Je lever kan ze niet meer afbreken en de toxines blijven door je lichaam circuleren. Als je lymfesysteem deze niet voldoende snel kan afvoeren, treedt je immuunsysteem actiever in werking en ontwikkel je allerlei ontstekingen. Hechten die toxines zich vast aan je huid of je gewrichten, dan veroorzaken ze auto-immuunziektes, gewrichtspijnen, felle hoofdpijn, erge vermoeidheid, een verlaagd concentratievermogen, spijsverteringsproblemen, astma, gewichtstoename, sinusitis en depressie.

Bovendien kunnen ook voedselintoleranties het gevolg zijn van leaky gut. Als er onverteerde proteïnen (eiwitten) of vetten door je darmwand in je bloedbaan terechtkomen, kunnen die een allergische reactie veroorzaken die zich uit in symptomen zoals hierboven beschreven.

Wat zijn de oorzaken van leaky gut?

Leaky gut is bijna altijd het gevolg van een slecht (of niet) behandelde dysbiose. Alle oorzaken die tot dysbiose kunnen leiden (lees hierboven), ook kunnen leiden tot leaky gut. Ook specifieke medicatie, een overgevoeligheid voor bepaalde voedingsstoffen zoals gluten of zuivel, een vitaminetekort, en hormoonpreparaten zoals de anticonceptiepil kunnen bijdragen aan leaky gut.

Wat doen als je leaky gut hebt?

De behandeling van leaky gut vergt een lange adem. Het kost tijd en een aangepast voedingspatroon. Het is belangrijk om je darmflora weer in balans te brengen en je darmwand de tijd te geven om te herstellen. Omdat leaky gut zoveel verschillende oorzaken kan hebben, bestaat er geen one fits all-behandeling. Je kunt het genezingsproces versnellen met een doelgerichte (orthomoleculaire) leefstijlcoaching en lymfedrainage van met name het buikgebied, waarbij de doorbloeding lymfeafvoer van de darmen centraal staan. Als je darmen beter kunnen werken, kunnen ze meer weerstand bieden tegen indringers. Je darmwand herstelt zich sneller en je zenuwen kunnen je hele darmsysteem beter aansturen.

Voor voedingstips verwijs ik je graag naar mijn blog over gezonde voeding voor je darmen. Bij leaky gut beveel ik aanvullend nog voeding en/of supplementen aan, afgestemd op jouw behoefte. Er bestaat immers geen one size fits all remedie.


Het PRIKKELBAREDARMSYNDROOM, er is heus wel iets aan te doen!

Weet je dat sommige cliënten al zo lang darmproblemen hebben, dat ze ervan uitgaan dat het bij hun leven hoort? Zo zonde… Een verstoorde dysbiose (disbalans in je darmflora) kan wel degelijk herstellen. Alles begint ermee dat je beseft dat een bepaalde symptomen -lichamelijk of mentaal- gelinkt zijn aan je darmen.

Wat is het prikkelbaredarmsyndroom?

Bij het prikkelbaredarmsyndroom (ook wel spastische darm genoemd) zijn de zenuwen rond je dikke darm hypergevoelig. En dat vertaalt zich in buikpijn, een verandering in de frequentie en vorm van je ontlasting en een opgeblazen gevoel, flatulentie, boeren, vermoeidheid, misselijkheid en spijsverteringsproblemen.

Wat zijn de symptomen van het prikkelbaredarmsyndroom?

Het prikkelbaredarmsyndroom is lastig te diagnosticeren is. Er zijn geen expliciete klachten die duidelijk wijzen op het prikkelbaredarmsyndroom. De symptomen zijn vaak vaag en kunnen evengoed op een ander darmprobleem wijzen. Een darmonderzoek brengt daarbij ook geen duidelijkheid, omdat je darmen er bij het prikkelbaredarmsyndroom heel normaal uitzien.

Als je gedurende drie maanden, minstens drie dagen per maand buikpijn hebt, en je meer dan drie keer per dag -of minder dan drie keer per weekontlasting krijgt, is de kans groot dat je het prikkelbaredarmsyndroom hebt.

Wat zijn de oorzaken van het prikkelbaredarmsyndroom?

Ook naar de oorzaak is het gissen. Wel staat vast dat het een functionele stoornis is in de dikke darm. Minder bewegende darmen als gevolg van een operatie, ontsteking of valpartij kunnen aan de basis liggen. Maar ook een blokkering van je bekken, wervelkolom of schedel. Andere wetenschappers zien het prikkelbaredarmsyndroom ook als gevolg van plotse toename van stress of aan een lactose-intolerantie. Ook zou de aandoening erfelijk kunnen zijn. Kortom; de wetenschap is verdeeld. Je zult er maar mee zitten…

Wat te doen als je het prikkelbaredarmsyndroom hebt?

Algemeen wordt aangenomen dat je van een prikkelbaredarmsyndroom niet kunt genezen. Er zijn wel behandelingen die ervoor zorgen dat je klachten verminderen. Een leefstijl met een gezond en aangepast voedingspatroon, ontspanning en voldoende milde beweging staat daarbij centraal.

Het valt op dat veel mensen met het prikkelbaredarmsyndroom overgevoelig zijn voor koolhydraten. De eerste stap is dus achterhalen welke koolhydraten problemen opleveren en die dan uit je dieet weren. Ik raad weleens aan om te starten met een FODMAP-dieet. De letters in de naam staan voor Fermenteerbare Oligosachariden (fructanen en galactanen), Disachariden (lactose), Monosachariden (fructose) en (And) Polyolen (suikeralcoholen). Dat zijn koolhydraten die veel mensen met het prikkelbaredarmsyndroom slecht of niet kunnen opnemen.

Het FODMAP-dieet omvat twee grote fasen:

  1. Eliminatiefase: alle FODMAP-rijke voedingsmiddelen worden geschrapt gedurende 4 tot 8 weken.
  2. Herintroductiefase: de FODMAP-rijke voedingsmiddelen worden geleidelijk aan en per groep geïntroduceerd en de persoonlijke triggers en tolerantiegrenzen worden onderzocht. Deze fase duurt minimaal 8 tot 12 weken.
  3. Stabilisatiefase: De persoonlijke FODMAP-triggers worden geëlimineerd, rekening houdend met de eigen tolerantieniveaus.

Een FODMAP-dieet is nogal ingrijpend. Daarom raad ik je aan om er niet alleen aan te beginnen, maar je goed te laten begeleiden.

Vermijd stress

Naast aandacht voor je voeding verminderen je klachten ook door je meer en beter te ontspannen. Er bestaan heel wat goede ontspanningstechnieken om je stressniveau te laten dalen en zo minder last te hebben van je prikkelbare darmen. Vind je het lastig dit zelf uit te zoeken, boek dan eens een zachte ontspannende lymfedrainagemassage.

En natuurlijk kun je ook medicatie nemen om je ontlasting te stimuleren. Ook hier geldt weer; laat je goed begeleiden. Stap niet zomaar naar de apotheek of drogist voor een laxantia. Vind je het prettiger om door mij behandeld te worden? Onderaan élke pagina in mijn website (ook deze, scroll maar eens door) kun je zelf een afspraak in mijn agenda zetten. Dan gaan we één op één aan de slag met een maatwerktraject om jouw leefstijl aan te passen en je dysbioseklachten te verminderen. Een thermografisch onderzoek kan deel uitmaken van het onderzoeken naar de mate van verstoring in je buik.

De moraal van het verhaal

Je hoeft je niet ellendig te voelen door darm-/buikklachten.

Voeding, beweging en ontspanning hebben grote invloed op de vermindering van de ziektelast. Hoe eerder je ermee start, hoe groter het effect! Je zult merken dat je met manuele lymfedrainage grote effecten kunt bereiken in ontspanning en pijnbeleving. Wil je zelf alvast aan de slag voor een betere beheersing van darmklachten? Kijk eens of je onderstaande tips kunt toepassen:

  • Ontspan, zorg voor minder stress.
  • Beweeg! Een uurtje per week als je verder de hele dag zit, is niet genoeg!
  • Krachttraining (20%) afwisselen met een milde duursport (80%) als wandelen of ontspannen zwemmen.
  • Eet zoveel mogelijk zoals onze voorouders dat ook deden (80% groenten, 10% dierlijk, 10% gezonde vetten) en besteed zelf tijd aan het bereiden van je eten (=ontspanning).
  • Probeer af te vallen als je te zwaar bent. Als je eet zoals onze voorouders aten, dan is dat een logisch gevolg. Ga onder geen beding ‘een dieet’ aan.
  • Ondersteun je lichaam met de juiste voeding, of wanneer nodig met een goed supplement. Zoek hiervoor contact met mijn of met een collega-professional.

Kom je er niet helemaal uit en wil je meer voeding- en leefstijladvies? Maak dan een afspraak met me (via mijn online agenda hieronder) en meld je hieronder dan aan voor mijn zondagochtend-inspiratiemail (ook hieronder).

marielle van tienen happy healthcare

Marielle van Tienen

Specialist Vrouwen- en Borstgezondheid, Therapeut Manuele Lymfedrainage, Lichaamsthermograaf bij Happy Healthcare

Biedt Manuele Lymfedrainagetherapie, Thermografie en (leefstijl)advies om je (borst)gezondheid te optimaliseren en biedt hulp bij hormoon- en voedingsproblemen.